Luces de Bohemia

Editorial  As dificultades de  facer un periódico  nas aulas  Parecía  unha  boa  idea  trata­los  temas  de  Ciencias  Medio  Ambientais e da Saúde de 3º de  ESO  como  unha  actividade  periodística  na  que  os  alumnos  realizarían  unha  serie  de  reportaxes  relacionados  cos  contidos da materia.    Tamén  se  supoñía  que  a  participación de tódolos alumnos  facilitaría a consecución da tarefa  proposta: os diferentes traballos  servirían  para  desenvolve­los  contidos  da  materia  obxecto  de  estudio e durante as sesións de  informática  realizaríamos  unha  consulta  da  información  en  internet  e  os  alumnos  farían  o  periódico.    Todo estaba moi ben ata que nos  puxemos a traballar.  Os alumnos  conseguiron inscribirse con máis  ou  menos  problemas;  pero  algúns esqueceron o contrasinal  anque colaboraron e outros non  participaron coa intensidade que  se esperaba.    Foi necesario ensinarlles como se  fai  un  traballo  sen  baixalo  de  internet.   Consultar  fontes,  sí;  pero contrastando a información  cos  coñecementos  adquiridos  nas  clases,  adaptala ó  entorno  social  e  redactar  a  noticia  con  verbas propias.    Apoiamos a demanda dun grupo  social  para  incorporar  o  Esteiro  na  rede  de  espacios  protexidos  de  Galicia,  recordamos ós  escritores  vilanoveses  de  fama  universal como unha referencia e  aliciente  para  a  xuventude,  analizamos  o  papel  que  xoga  a  enerxía  na  nosa  sociedade  e  a  problemática  do  esgotamento  das principais fontes enerxéticas,  consideramos  a  contaminación  dos ríos que subministran a auga  potable  á  nosa  comarca  e  os  impactos  globais  da  polución  atmosférica.    No  transcurso  do  traballo  comprobamos  que é certo o que  indican  os  estudios  relativos á  diminución  do  emprego  do  idioma  galego  por  parte  da  xuventude.   Esta  foi  unha  das  razóns para elaborar o periódico  na nosa lingua, e demostrar que  se pode participar nun concurso  nacional empregando o galego.  E  este é un aspecto que lle temos  que agradecer a “El País”.  Tamén  nós somos deste país.    O Esteiro de Vilanova é un recurso natural  con grandes posibilidades  Segundo varios estudios, posúe un gran potencial turístico e acuícola  A  pesares  de  ser  unha  zona  húmida  con  gran  presencia  de  aves, o Esteiro de Vilanova non  está  incorporado  ó  complexo  intermareal Umia ­ Carreirón ­ O   Grove  que é  a  reserva  natural  máis  importante  que  temos  na  nosa comarca.    O Concello analizou no ano 1987  as súas posibilidades como zona  de  producción  marisqueira  e  atractivo turístico; pero nunca se  levou  a  cabo  o  proxecto  a  pesares dos ingresos millonarios  previstos.  Páxina 5  O futuro da lingua galega  O idioma galego pode converterse nunha lingua litúrxica se a mocidade  se decata por falar en castelán (Isaac Díaz Pardo)  Recentes  estudios  sociolóxicos  sinalan  que  o  idioma  galego  malia  ser  maioritario  en  Galicia,  está  perdendo  galegofalantes  porque gran parte da xuventude  se  decata  maioritariamente  por  falar  castelán.   Esto é  porque  a  maioría  dos  nenos  aprenden  a  falar en castelán, sobre todo nas  cidades.  Por esta razón, o ilustre  galeguista Isaac Díaz Pardo teme  que  o  galego  desapareza  como  lingua  coloquial  para  quedar  como  unha  lingua  de  culto  ou  litúrxica.    Os estudiosos consideran que a  causa está na presión idiomática  do  castelán,  especialmente  no  relativo ás novas tecnoloxías.  A  pesares de que a lingua galega é  unha materia que se imparte en  tódolos  cursos,  os  mozos  séntense con maior destreza no  emprego do castelán.  Opinan as  mesmas fontes que é necesario   crear  espacios  onde  se  fale  o  galego  con  total  normalidade,  especialmente no eido do lecer.    Para  coñecer  a  situación  do  noso  idioma  na  clase,  fixemos  unha  pequena  enquisa  na  que  se  parecen  confirmar  os  malos  presaxios dos citados estudios.    Unha  lixeira  maioría da clase, o  55 %, fala normalmente cos seus  amigos en castelán, dos cales a  metade fala na casa en galego.  O  motivo  para  decidirse  polo  castelán é por considerar que o  idioma  galego é  cousa  dos  vellos e propio das aldeas.  Falar  castelán considérase máis fino e  de xente de cidade.  Opinan que  o  galego  non  ten  a  mesma  utilidade que o castelán porque  o falan poucos dos seus amigos  e non serve para conversar con  xente de fora de Galicia.    Pola  contra,  a  maioría séntense  máis galegos que españois e se   mostran orgullosos de ter unha  lingua  propia.   Empregarían  o  galego  se  máis  xente  do  seu  entorno  o  falara.   Necesitaríase  convencer  ou  seducir á  xuventude de que o galego é un  idioma  do  que  nos  podemos  sentir  orgullosos.   Pensan  que  para  recuperar  o  idioma  galego  os  pais  llo  teñen  que  falar ós  fillos dende pequenos, e tamén  que  tódalas  clases  sexan  en  galego.   Pola  contra,  algúns  opinan que hai que deixar a cada  quen falar na lingua que queira.    Tamén consideran que a materia  de  lingua  galega é  moi  difícil,  concretamente porque o galego  normativizado  non é  o  que  se  fala nas rúas.  De tódolos xeitos,  este  non é  un  motivo  para  o  rexeitamento  do  idioma,  aínda  que  non  está  sendo  ben  visto  empregar  cos  amigos  o  galego  normativizado.    Sumario  Ciencia e Tecnoloxía   Os combustibles fósiles son as  fontes  de  enerxía  máis  empregada  pola  sociedade  industrial.   Estes  recursos  son  limitados  e  hay  que  buscar  fontes  de  enerxía  alternativas. Páxina 2     Medio Ambiente   A  contaminación  dos  nosos  ríos  é  un  problema  ambiental  que  pon  en  perigo  a  calidade  da auga de consumo.  Páxina 3     A  contaminación  atmosférica  provoca  graves  impactos  ambientais  de  carácter  global  como  o  efecto  invernadoiro,  a  choiva ácida e o burato na capa  de ozono.  Páxina 3     Sociedade e cultura   Vilanova  de  Arousa,  o  noso  pobo,  é  o  berce  de  grandes  escritores  como  foron  Valle­ Inclán  e  os  irmáns  Xulio  e  Francisco Camba.  Páxina 4     A  violencia  nas  aulas é  un  problema que afecta a tódolos  centros educativos.  Páxina 5     A  anaorexia  e  a  bulimia  son  graves  problemas  sociais.   Páxina 5     Vilanova de Arousa   O  Esteiro  de  Vilanova é unha  zona  húmida  de  gran  valor  ecolóxico  que  debería  estar  incluída  dentro  do  complexo  intermareal  Umia ­ Lanzada ­ O  Grove ­ Carreirón.  Páxina 6     Entrevista   Entrevistamos  a  Amadeo  Rey  Charlín,  un  dos  heroes  do  Prestige  que  impediron  que  a  marea  negra  entrara  na  Ría de  Arousa.  Páxina 7  Fotografía do Esteiro de Vilanova durante a preamar, cando se asemella a un fermoso lago. /XUANXO